کتاب معیشت پرهیزکارانه: تقوا در کلام رهبر معظم انقلاب اسلامی (مدظله العالی)

مشخصات کامل کتاب «معیشت پرهیزکارانه»

- عنوان کامل: معیشت پرهیزکارانه: تقوا در کلام رهبر معظم انقلاب اسلامی (مدظله‌العالی)

- نویسنده/گردآورنده: بیانات حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای؛ به کوشش ابوالقاسم کریمی

- ناشر: انتشارات انقلاب اسلامی (وابسته به دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای)

- مجموعه: از مجموعه کتاب‌های مرتبط با «حیات طیبه» (در کنار کتاب‌هایی مانند صاعقه گناه، خلوت انس، معیشت مومنانه و مرگ تاجرانه)

- تعداد صفحات: حدود 150 صفحه

- قطع: رقعی (شومیز)

- تعداد فصل‌ها: 5 فصل

- سال انتشار: 1397 شمسی (چاپ اول)

- شابک (isbn): در منابع موجود ذکر نشده

- نوع کتاب: مجموعه بیانات و سخنرانی‌های گردآوری‌شده با موضوع اخلاقی-عبادی (تقوا)

خلاصه کتاب

کتاب «معیشت پرهیزکارانه» مجموعه‌ای از بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی است که به بررسی جامع مفهوم تقوا به عنوان یکی از ارکان اصلی «حیات طیبه» (زندگی پاک و معنوی) می‌پردازد. تقوا در این کتاب نه تنها پرهیز از گناه، بلکه کنترل نفس، رعایت حدود الهی در همه ابعاد زندگی فردی، اجتماعی و حتی حکومتی توصیف شده است.

کتاب در 5 فصل سازمان‌دهی شده:

• - فصل اول: مفهوم‌شناسی تقوا (تعریف دقیق تقوا از دیدگاه قرآن و اهل بیت)

• - فصل دوم: اهمیت و جایگاه ارزشی تقوا در اسلام

• - فصل سوم: آثار تقوا و زیان‌های بی‌تقوایی (مانند سعادت دنیوی و اخروی، امنیت روانی و اجتماعی در برابر فساد و انحراف)

• - فصل چهارم: اقسام تقوا (تقوای فردی، اجتماعی، سیاسی و...)

• - فصل پنجم: اهمیت ویژه تقوا برای خواص (مسئولان، نخبگان و کارگزاران نظام که تاثیرگذاری بیشتری دارند)

رهبر انقلاب در این بیانات، تقوا را سپر دفاعی در برابر وسوسه‌ها، عامل موفقیت جامعه اسلامی و وظیفه همگانی (به ویژه برای نخبگان) می‌دانند. تاکید ویژه بر این است که بی‌تقوایی خواص می‌تواند به جامعه آسیب جدی بزند.

یکی از برش‌های کلیدی:

تقوا وظیفه همگانی است، اما برای خواص و مسئولان از اهمیت دوچندان برخوردار است، زیرا انحراف آنها می‌تواند کل جامعه را تحت تاثیر قرار دهد.

این کتاب رویکردی تربیتی و عملی دارد و برای خودسازی اخلاقی، به ویژه در میان مسئولان و جوانان، بسیار مفید و راهنماست.

نقل قول‌های کلیدی رهبر معظم انقلاب اسلامی درباره تقوا

1. تعریف تقوا:

«تقوا یعنی پرهیز با حرکت نه پرهیز با سکون. یک وقت هست شما در حال سکون پرهیز می‌کنید، یعنی برو در خانه‌ات بنشین و کاری به کار چیزی نداشته باش... این یک جور پرهیز است و اسلام این را به شما توصیه نمی‌کند.»

(بیانات در دیدار فرماندهان سپاه، 1369)

2. اهمیت تقوا برای نظام اسلامی:

«این نظام، جز با رعایت تقوا و طهارت و پاکی و محاسبه‌ی دقیق و صحیح و حسابرسیِ هرکدامِ ما از خودش - «حاسبوا انفسکم» - پیش نخواهد رفت.»

3. تقوا به عنوان پایه هدایت و حیات طیبه:

تقوا شرط بهره‌مندی از هدایت قرآن و رسیدن به حیات طیبه (بر اساس آیه 97 سوره نحل) است؛ هدف بسیاری از عبادات و کلید سعادت فردی و اجتماعی.

4. آثار تقوا:

«اگر تقوا باشد - یعنی این مجموعه با هم باشد - آن وقت دیگر هیچ کس نمی‌تواند آسیب برساند.»

(تاکید بر اینکه تقوا همراه با معنویت و تهذیب نفس، انسان را در برابر چالش‌ها مقاوم می‌کند.)

5. اهمیت ویژه تقوا برای خواص و مسئولان:

رعایت تقوا وظیفه همگانی است، اما برای نخبگان، کارگزاران و خواص جامعه اهمیت بیشتری دارد، زیرا بی‌تقوایی آنها تاثیر گسترده‌تری بر جامعه می‌گذارد.

6. تقوا در برابر گناه:

«تقوای الهی یعنی مجهز بودن در مقابل گناه.»

(تقوا به معنای حفظ و وقایه در برابر گناهان، و مرکبی رام برای رسیدن به بهشت.)

7. توصیه مکرر:

«تقوا، تقوا، تقوا...»

(تاکید مکرر در بسیاری از بیانات، به عنوان اصل اول و آخر برای پیشرفت فردی و اجتماعی.)

این نقل قول‌ها عمدتاً از بیانات در خطبه‌های نماز جمعه، دیدارهای ماه رمضان، جلسات با کارگزاران نظام و درس‌های خارج فقه استخراج شده‌اند و در کتاب «معیشت پرهیزکارانه» گردآوری شده‌اند. تقوا در دیدگاه ایشان، پایه‌ای برای زندگی پرهیزکارانه و رسیدن به حیات طیبه است.